Ziyaret Bilgileri
Aktif Ziyaretçi7
Bugün Toplam155
Toplam Ziyaret1654831
Oğuz Adem Selçuk
karaisalihaber@hotmail.com
UN’UN DEĞİRMENDEN GELMESİ
18/08/2015

          Eskiden köylerimizin birçoğunda, akarsu kenarlarında su değirmenleri vardı. Köylüler, buğdaylarını burada öğütürlerdi. Bu değirmenlerin bulunduğu yerlerin arazisi, sarp veya engebeli olduğundan motorlu araçlar ile değirmene gitmek mümkün olmazdı. O zamanlar değirmene at veya eşek ile gidilirdi. Ve bu hayvanların yük taşıma kapasitesi belliydi. O nedenle un çuvalları, ortalama 30–35 kilogram civarında olurdu ve her hayvana iki çuval yüklendiğini düşünürsek, bir değirmen dönüşü, her eve 60–70 kilogram un giriyor demektir.

         Günümüzde ise, bütün köylerimizde olmasa da çok sayıda elektrik enerjisi ile çalışan un değirmenleri bulunmaktadır. Ve un öğütmek için, günümüzde artık at ve eşek yerine traktör gibi, üç tekerlekli ve sepetlikli motosiklet ve kamyonet gibi motorlu araçlar kullanılmaktadır.

           Değirmenden gelen un çuvalı, önce kapının eşiğine indirilir. Burada sıcak un çuvalının soğuması beklenir ve üzerine, evin kadını tarafından seccade örtülür.        Üstüne de tahra, satır ve makas gibi kesici bir demir nesne konulurdu. Kanaatimce seccade (Karaisalı’da “namazla” olarak adlandırılır) una atfedilen kutsallığın veya bereketin bir işareti, demirin buradaki işlevi de, yine Türkler arasında yaşatılan   Şaman inancının Anadolu’da da devam ettirilmesi ve demirin yapısından gelen kutsal koruyuculuk özelliği, bereketli ve dayanıklı olmasıdır.

          Çünkü demir kültü, Ergenekon’dan Çıkış Mitolojisinin Türk halkları arasında çeşitli şekillerde yaşatılmasından dolayı Türklükle bütünleşmiştir.

          Güneş veya ay tutulması esnasında teneke çalınması, kazanın dibinin dövülmesi, tencere kapaklarının birbirine vurulması;

           Loğusa kadını “Alkarısı” basmasın diye yastığının altına bıçak, makas ve tahra gibi kesici demir eşyaların konulması;

          Dolu yağarken saçayağının dışarıya ters olarak bırakılması, bıçak ile dolunun ikiye kesilmesi ve böylece dolunun dineceğine inanılması;

          Nazar değmesin diyerek binaların görünen yerlerine nal asılması;

         Dağda kalan evcil hayvanların kurt ve çakal gibi yırtıcı hayvanlar tarafından zarar görmemesi için, bıçak, makas gibi kesici olan ve kapatılabilen demir aletler üzerine dua okunarak “kurtağzı” bağlanması;

         Eğer vefat eden kimse, kısa sürede toprağa verilemeyecekse veya geceyi evinde geçirmek üzere bekletilecekse ölünün üzerine yine demirden mamul kesici bir aletin konulması, böylelikle ölünün şişmesinin veya kokmasının önlenilebileceğine inanılması; bir başka açıdan bakılınca da üzerine demir bir nesne konularak ölünün kötü ruhlardan korunmasıdır.

         Bütün bunlar, demirin koruyucu özelliğine sığınmaktır ve değirmenden gelen ve sıcaklığını koruyan un çuvalının üzerine bu şekilde demir nesneler konulmasının sebebi de bundandır.

          Ve değirmenden gelen ve sıcaklığını koruyan undan hemen ekmek yapılmaz. Üzerine örtülen ve konulan eşyalarla birlikte en azından akşamdan sabaha kadar soğumaya bırakılır.

          Ayrıca kış hazırlığı için buğday, kuyruk doğmadan değirmende öğütülürse; unun bereketli olacağına inanılır.

 



841 kez okundu. Yazarlar

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın

Yazarın diğer yazıları

ELLİ YIL ÖNCESİNDEN BİR HATIRLAMA - 03/12/2023
ELLİ YIL ÖNCESİNDEN BİR HATIRLAMA
CHP KURULTAYINDA DEMOKRASİ SINAVI.. - 06/11/2023
CHP KURULTAYINDA DEMOKRASİ SINAVI..
TÜRKLÜK BİLİNCİNİ KORUMAK (12 Eylül yıldönümünde) - 13/09/2023
TÜRKLÜK BİLİNCİNİ KORUMAK (12 Eylül yıldönümünde)
ÇECELİ DEĞİL KARAİSALI - 12/08/2023
ÇECELİ DEĞİL KARAİSALI
BUNDAN SONRA NE OLUR? - 01/06/2023
BUNDAN SONRA NE OLUR?
SIVACI HALİL ŞİİRİNİN HİKÂYESİ – 2 - 07/05/2023
SIVACI HALİL ŞİİRİNİN HİKÂYESİ – 2
DEPREM GERÇEĞİ VE SORUMLULUKLARIMIZ - 16/02/2023
DEPREM GERÇEĞİ VE SORUMLULUKLARIMIZ
SIVACI HALİL ŞİİRİNİN HİKAYESİ - 04/01/2023
SIVACI HALİL ŞİİRİNİN HİKAYESİ
SAYIN ZEYDAN KARALAR - 24/05/2022
Yanlışta ısrar etme lütfen! Şehrimizin logosuna dokunmaya devam ediyorsun. Bu koca ve kadim kent Adana Merkezde, 1964 yılından bu yana yaşayan ve son yerel seçimde size oy veren bir hemşehriniz olarak rica ediyorum. Mevcut logo, görsel olarak şehrimi
 Devamı
AlışSatış
Dolar31.217331.3424
Euro33.756133.8913