Ziyaret Bilgileri
Aktif Ziyaretçi7
Bugün Toplam419
Toplam Ziyaret983751
HABER VİDEOLARI
Oğuz Adem Selçuk
karaisalihaber@hotmail.com
YENİ TÜRK ALFABESİNİN KABUL VE UYGULANMASI…
01/11/2019

Tarih içerisinde Türkler, Göktürk Alfabesinin dışında da farklı alfabeler kullanmışlardır.

İslamiyetin kabulünden sonra Ortaasya ve Önasyada yaşayan Türk toplulukları, zaman içerisinde Göktürk Alfabesini bırakarak Arap Alfabesine geçmişlerdir.

Cumhuriyetin kuruluşundan 5 yıl sonra 1 Kasım 1928 tarihinde  Türkiye Büyük Millet Meclisinde 1353 Sayılı Yasa ile Yeni Türk Alfabesi kabul edilmiştir.

Aslında Yeni Türk Alfabesiyle ilgili çalışmalar 1850 yılından itibaren Osmanlı Aydınları arasında tartışılmaya başlanılmıştı. Fransızca bilen aydınlar, Latin Alfabesine geçilmesi fikrini tartışmaya açmışlardı.

Osmanlı Aydınları, bu konuda iki ana fikir etrafında tartışıyorlardı.  Bir bölümü,  Arap Alfabesinin bu haliyle, okuma yazmada Türkçeyi tam temsil etmediğini ve alfabenin güncelleşmesini isterlerken (ki, Enver Paşanın da güncelleme konusunda yarım kalan bir çalışması olmuştu) bir bölümü tamamen Arap Alfabesini terk ederek Latin harflerine dayanan yeni bir Türk Alfabesine geçilmesini savunmaktaydılar.

Ayrıca Arap Alfabesi'ndeki harflerin Türkçe'yi net ifade edememesi de Harf Devrimi'nin temellerini hazırlayan bir başka etkenlerden birisidir.

Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu Başöğretmen ve Başkomutan Mustafa Kemal Atatürk alfabe değişikliği ile Suriye'de bulunduğu 1905 ila 1907 yılları arası kafa yormaya başlamıştı. Mustafa Kemal Atatürk, 1922'de Halide Edip Adıvar ile alfabe değişikliği konusunda konuşmuş ve bu konuda ciddi önlemlerin alınması gerektiğine dikkat çekmiştir.
 
28 Mayıs 1928 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi aynı yılın 1 Haziran tarihi itibari ile resmi daire ve kuruluşlarda uluslararası rakamların (1,2,3 gibi) kullanılmasını belirten bir yasayı yürürlüğe sokmuştur. Bu yasa ile beraber Harf Devrimi için de bir komisyon kurulması kararlaştırılmıştı.

Bu komisyon böylesine ciddi bir değişimin 5 ila 15 yıllık bir süreçte hayata geçebileceği ihtimali üzerinde dursa da Mustafa Kemal Atatürk'ün ''Bu değişiklik ya üç ayda olur ya da hiç olmaz'' dediği söylenir. 

Komisyonun tamamladığı yeni alfabe çalışmaları 9 Ağustos 1928 tarihinde Cumhuriyet Halk Partisi tarafından Gülhane'de düzenlenen galaya katılanlara takdim edildi.

Mustafa Kemal Atatürk yeni alfabeyi Ağustos ve Eylül 1928'de birçok ilde halka tanıttı. Bu esnada bazı yeni eklentiler de alfabeye eklendi. 8 - 25  Ekim 1928 tarihlerinde tüm resmi görevliler yeni Türk Alfabesi sınavına tabi tutuldular.

İşte sürüp gelen bu tartışma ve çalışmalar, Cumhuriyetin 5 yılında tamamlandı ve böylece beklendiği gibi Yeni Türk Alfabesine geçilerek yeni bir döneme girilmiş oldu.

Arap harfleri sessiz harflerden oluştuğundan ve Türkçe’de ise sekiz sesli harf bulunduğundan, Türkçeyi, bu harfler ile okuyup yazmanın kolay olmadığı ve yetersiz kaldığı anlaşılıyordu.

Ayrıca Türkçemizde olup, Arap alfabesinde olmayan bazı sesler vardı. Örneğin “ç,p,o,ö” gibi sesleri sembolize edecek harfler yoktu. Ve yine ayrıca dilimizde olmayan bazı sesler Arap Alfabesinde bulunmaktaydı ve aynen kullanılmaktaydı. Mesela “he ve se” sesi dilimizde tek iken Arap alfabesinde farklı ses şeklinde sembolize edilmekteydi.

İşte bütün bu olumsuzlukların, kifayetsizliklerin önüne geçmek üzere, okuma ve yazması kolay olan ama bazı harfleri Etrüsk Türklerine ait olan Latin Alfabesinden alınan Yeni Türk Alfabesi kabul edildi.

1 Kasım 1928 Tarihinde kabul edilen Yeni Türk Alfabesi yasası, 3 Kasım’da Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Yeni Türk Alfabesi Yasasına göre, Türk Dilinde kullanılan sözcükler, Türk harfleriyle yazılacak ve yazıldığı gibi okunacaktır. Türkçe bir kelime veya anlatım, başka alfabelerin harflerini kullanarak değil, Türk Alfabesi harfleri kullanılarak yazılacaktır.

Günümüzde üzülerek ifade etmeliyiz ki, bazı kişiler sosyal paylaşımlarında ve işyerleri sahipleri işyeri adlarında Türkçe adları başka alfabe harfleriyle yazmaktadırlar. Bunları eleştirdiğinizde ise, “Osmanlıca harfleriyle yazıyorum” şeklinde cevap vermektedirler. Oysa Osmanlıca bir harf yoktur. Osmanlının kullandığı Arap Alfabesi vardır.

1353 sayılı Yasanın ihlalini günümüzden ve Adana’dan somut bir örnek vererek sözlerimi bağlamak istiyorum:

Kurtuluş Mahallesi Sular kavşağında Doktor Ali Mert adını taşıyan bir cep park var. Buraya Büyükşehir Belediyesi tarafından bir büfe konulmuştu geçtiğimiz yıllarda. Büfenin adı, Baykuş. Tabelası ise şu harflerle yazılmış: BAYQUSH…

1353 Sayılı Yasa, ayrıca Türkiye’de harf ve yazı birliğini sağlayan yasadır. Bu şekillerde harf ve yazılım ihlalleri devam ederse ülkemizdeki yazı birliği giderek bozulacaktır.

Bu konuyu, buradan yetkililerimize böylece hatırlatmış olalım.



346 kez okundu. Yazarlar

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın

Yazarın diğer yazıları

KORONAVİRÜS GÜNLERİNDE ŞİİR – 3 - 16/05/2020
Tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’mizde de olağanüstü durum devam ediyor. Virüs, toplumsal hayatımızı ve ekonomik vaziyetimizi çok kötü etkilemektedir. Buna bir süre daha katlanmamız gerekecektir ama işte o süre ne zaman bitecek belli değildir.
KORONOVİRÜS GÜNLERİ – 2 - 21/04/2020
Tehlikeli durum devam ediyor. Bütün dünya teyakkuz halinde ama tehlikeyi tamamen ortadan kaldıracak bir hal çaresi de bulunmuş değil.
KORONAVİRÜS GÜNLERİNDE ŞİİR-1 - 27/03/2020
Dünyamızın, bugünlerde neredeyse bütün ülkeleri tehdit eden ve salgın bir hastalık olan koronavirüsü ile başı dertte.
ADALET, BİRGÜN HERKESE LAZIM OLACAKTIR - 11/02/2020
Günlük hayatımızda kullandığımız, yeri gelince örnek verdiğimiz özlü sözler vardır. Her milletin kendi doğal yaşamından, tecrübe ve deneyiminden meydana gelen ve gelecek kuşaklara aktarılan kalıplaşmış sözlerdir bunlar.
KARAİSALI BOZLAĞI* - 30/12/2019
Bilindiği üzere bozlak, uzunhava tarzında söylenen türkülerimize verilen genel bir addır. Çukurova yöremizde ve İç Anadolu Bölgemizde söylenen uzunhavalara bozlak denilmektedir. Gavurdağlarının ötesinde söylenen bu tür uzun havalar da Barak olarak a
NE DÜŞÜNÜYORUM?... - 24/11/2019
23 Haziran 2019 İstanbul Seçimlerinin ardından yazdığım Değerlendirme yazımı bir kez daha buradan paylaşmak istiyorum.
MOTORSİKLETE BİNMEK BIÇAK SIRTINDA YÜRÜMEK GİBİDİR - 18/10/2019
Değerli hemşehrilerim, bu sitede ve bundan önceki dönemlerde Karaisalı Gazetesinde bir köşe yazarı olarak sizlerle birlikte olduk ve olmaya devam ediyoruz.
KARAİSALI ÜZERİNE BİR ŞİİR KLASİĞİ.... - 03/10/2019
Karaisalı, yamaçlarında davar güttüğüm, derelerinde-çaylarında çimdiğim, taşlı-tozlu yollarında “dora” marka lastik ayakkabıyla yürüdüğüm, okula giderken yağmurlarında ıslanıp, bacası tüten ocağında kurulandığım, rüzgârlarında saçlarımı dalgalandırdı
İKİ YENİ ŞİİRİM - 12/09/2019
Çok değerli hemşehrilerim,
 Devamı
AlışSatış
Dolar6.84756.8750
Euro7.72547.7563